پژوهشگران غربی و مسلمانان چینی: از توهم تا واقعیت

 از  ورود اسلام به سرزمین پهناور چین بیش از سیزده قرن می گذرد. از همان اوان تا به امروز، مسلمانان چینی، علیرغم دوری از سرزمین های اسلامی، در کنار سایر اقوام و ملتهای این سرزمین، به آئین محمدی خویش پایدار ماندند و چراغ مسلمانی را روشن نگه داشتند. از روزگاران پیشین، امروز ده قوم مسلمان اند، مسلمانانی که در بین 56 قوم کنونی این کشور، برجستگی یافته و توجه  پژوهشگران خارجی را برانگیخته است. براساس اطلاعات ششمین سرشماری عمومی چین در سال 2010، تعداد جمعیت مسلمان چین بیست و سه میلیون[1]  نفر بوده و دو قوم هویی و اویغور به ترتیب بیشترین جمعیت مسلمان چین را تشکیل داده اند. یک مسئله تعجب انگیز و قابل تأمل که در ارتباط با مسلمانان چین مشاهده می شود و کمتر کسی بدان توجه می کند این است که جمعیت مسلمان چندین برابر جمعیت برخی کشورهای اسلامی است  ولی  کسی آنها را جزو  جهان اسلام به حساب نمی آورند. حتی این جمعیت گسترده که عضو امت اسلامی و بخشی از پیکره جهان اسلام است، برای بیشتر متفکران و رهبران کشورهای اسلامی ناشناخته مانده اند. این مطلب وقتی شگفت آورتر است که بدانیم برخلاف ما، جهان غرب بویژه پژوهشگران آن نه تنها شناخت همه جانبه و کاملی از جامعه مسلمان چین و اقوام مختلف العقیده آن دارند که بخش بزرگی از تبلیغات مسیونرهای مذهبی غربی معطوف به این جمعیت بوده است.

این مقاله در نخستین شماره فصلنامه نامه اسلام و ایران سازمان اسناد و کتابخانه ملی جمهوری اسلامی ایران در تابستان ۹۱ به چاپ رسیده است.

جمعیت مسلمانان چین براساس آمار دولتی است و از طرفی در سرشماری فقط برمبنای ملیت سرشماری می شود لذا آمار کلی آن جای بحث زیاد دارد.[1]